Bruksizm: Diş Gıcırdatma ve Sıkmanın Etkileri

Bir cevizi kırmak için gerekenden 3 ila 10 kat daha büyük bir kuvvet uyguladığınızı hayal edin. Şimdi bu gücü ağzınızın içinde hayal edin. Evet, daha çok diş gıcırdatma olarak bilinen bruksizmi hayal ettiniz.

Eski Yunanlılar, dişlerin birbirine kuvvetli şekilde çarpmasını “brukhe” olarak adlandırmıştır. Günümüzde uzmanlar, bruksizmin bundan daha incelikli ve çeşitli olduğu konusunda hemfikirdir. Bazıları için bir davranış, bazıları için ise sağlıklı bireylerde bir bozukluk olarak kabul edilen bruksizm, gıcırdatma, sıkma veya itme gibi tekrarlayan çene kası aktivitelerini içerir.

Çoğu kişi zaman zaman dişlerini gıcırdatır veya sıkar. Ara sıra meydana gelen diş gıcırdatma genellikle zarar vermez; ancak düzenli olarak olursa dişler zarar görebilir ve diğer ağız sağlığı komplikasyonları ortaya çıkabilir.

Neden Dişlerinizi Gıcırdatıyorsunuz?

Diş gıcırdatma, stres ve kaygıdan kaynaklanabilse de, genellikle uyku sırasında ortaya çıkar ve anormal bir ısırık veya eksik, çapraşık dişlerden kaynaklanabilir. Ayrıca uyku apnesi gibi uyku bozuklukları da bruksizme neden olabilir.

Dişlerinizi Gıcırdattığınızı Nasıl Anlarsınız?

Gıcırdatma çoğunlukla uyku sırasında gerçekleştiği için fark edilmeyebilir. Ancak bazı belirtiler şunlardır:

• Uyandığınızda donuk, sürekli baş ağrısı

• Ağrıyan bir çene

Çoğu zaman, insanlar dişlerini gıcırdattığını geceleri duyan yakınlarından öğrenir. Şüpheleniyorsanız, diş hekiminizle konuşun; çene hassasiyeti ve aşınmış dişler için ağzınızı ve çenenizi inceleyebilirler.

Diş Gıcırdatma Neden Zararlıdır?

Kronik diş gıcırdatma:

• Dişlerin kırılmasına, gevşemesine veya kaybına neden olabilir

• Dişleri aşındırır

• Gerektiğinde köprüler, kronlar, kök kanalları, implantlar, kısmi veya tam protezlere ihtiyaç doğurabilir

Şiddetli gıcırdatma sadece dişlere değil, çeneye de zarar verebilir:

• TMD/TMJ (çene eklemi bozukluğu)

• Yüz görünümünde değişiklik

Dişlerinizi Gıcırdatmayı Durdurmak için Ne Yapabilirsiniz?

• Diş hekiminiz, uyku sırasında dişlerinizi korumak için ağız koruyucu önerebilir.

• Stres kaynaklı gıcırdatma için:

  • Doktor veya diş hekimi ile görüşün

  • Stres danışmanlığı, egzersiz, fizyoterapi veya kas gevşetici seçeneklerini değerlendirin

• Uyku bozukluğu kaynaklı gıcırdatma varsa, bozukluğu tedavi edin

Diğer ipuçları:

• Kafein (kola, çikolata, kahve) tüketimini azaltın veya kaçının

• Alkolden kaçının; gıcırdatma alkol sonrası yoğunlaşabilir

• Kurşun kalem, tükenmez kalem veya yiyecek olmayan nesneleri çiğnemeyin

• Sakız çiğnemekten kaçının

• Gün içinde fark ederseniz, dilinizi dişlerinizin arasına koyarak çene kaslarını rahatlatın

• Geceleri kulak memenizin önüne sıcak bez koyarak çene kaslarını gevşetin